ನಾ ಸಿಗರೇಟ್ ಸೇದುವುದಿಲ್ಲ;

ಎದೆಯಾಳದ ಮೌನ ಮತ್ತು ಸಂವಾದದ ಹಂಬಲ: ಒಂದು ಸಾಂಕೇತಿಕ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ;

"ನಾ ಸಿಗರೇಟ್ ಸೇದುವುದಿಲ್ಲ; ಆದರೆ, ಸಿಕ್ಕ ಎಲ್ಲರಲ್ಲೂ ಬೆಂಕಿಪೊಟ್ಟಣ ಕೇಳುತ್ತೇನೆ... ಎಷ್ಟೊಂದು ವಿಷಯವಿದೆ, ಎದೆಯಿಂದ ಎಳೆದು ಹೊರಹಾಕಲು!" Gulzar

ಈ ಸಾಲುಗಳು ಇಂದಿನ ಯಾಂತ್ರಿಕ ಬದುಕಿನಲ್ಲಿ ನರಳುತ್ತಿರುವ ಕೋಟ್ಯಂತರ ಮನುಷ್ಯರ ಆಂತರ್ಯದ ಕೂಗು. ಇಲ್ಲಿ 'ಸಿಗರೇಟ್' ಮತ್ತು 'ಬೆಂಕಿ' ಎನ್ನುವುದು ವಸ್ತುವಲ್ಲ; ನಮ್ಮ ಒಳಗಿರುವ ಆತಂಕ, ನೋವು ಮತ್ತು ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿಗೆ ಕಾಯುತ್ತಿರುವ ಭಾವನೆಗಳ ಪ್ರತೀಕ. ಮನುಷ್ಯನ ಎದೆಯ ಒಳಗೆ ಹತ್ತಾರು ವಿಷಯಗಳು ಜಮೆಯಾಗಿರುತ್ತವೆ. ಕಳೆದುಕೊಂಡ ಅವಕಾಶಗಳ ನೋವಿರಬಹುದು, ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳಲಾಗದ ಪ್ರೇಮವಿರಬಹುದು ಅಥವಾ ವೃತ್ತಿ ಬದುಕಿನ ಒತ್ತಡವಿರಬಹುದು. ಈ ಭಾವನೆಗಳು ಹೊರಬರದಿದ್ದಾಗ, ಅವು ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಒಳಗೇ ಸುಡುತ್ತಿರುತ್ತವೆ. ತಾನು ಸಿಗರೇಟ್ ಸೇದುವುದಿಲ್ಲ ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಲೇ ಬೆಂಕಿಪೊಟ್ಟಣಕ್ಕಾಗಿ ಹಂಬಲಿಸುವ ವ್ಯಕ್ತಿ, ವಾಸ್ತವದಲ್ಲಿ ತನ್ನ ನೋವನ್ನು ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳಲು ಒಂದು ವೇದಿಕೆ ಅಥವಾ ಒಬ್ಬ 'ಕೇಳುಗ'ನನ್ನು ಹುಡುಕುತ್ತಿದ್ದಾನೆ. ಮನೋವಿಜ್ಞಾನಿಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳದ ನೋವು ಮನುಷ್ಯನನ್ನು ದೈಹಿಕ ಮತ್ತು ಮಾನಸಿಕವಾಗಿ ಜರ್ಜರಿತಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ. ನಾವು ಸುಮ್ಮನಿರಲು ಬಯಸಿದರೂ, ನಮ್ಮ ಉಪಪ್ರಜ್ಞೆ ಯಾವಾಗಲೂ ಒಂದು 'ಬೆಂಕಿ'ಯನ್ನು, ಅಂದರೆ ಒಂದು ಸಂವಾದದ ಕಿಡಿಯನ್ನು ಹುಡುಕುತ್ತಿರುತ್ತದೆ. ಯಾರೊಂದಿಗಾದರೂ ನಾಲ್ಕು ಮಾತು ಆಡಿದಾಗ ಎದೆ ಹಗುರವಾಗುತ್ತದೆ ಎಂಬ ಸತ್ಯವೇ ಇಲ್ಲಿನ ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶ.

ಸಮಾಜದ ಮುಖವಾಡ ಮತ್ತು ಸಂವಹನದ ಕೊರತೆ; ಇಂದಿನ ಡಿಜಿಟಲ್ ಯುಗದಲ್ಲಿ ನಾವು ಸಂಪರ್ಕದಲ್ಲಿದ್ದೇವೆ, ಆದರೆ ಸಂವಾದದಲ್ಲಿದ್ದೇವೆ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗದು. ಫೇಸ್‌ಬುಕ್, ವಾಟ್ಸಾಪ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಸಾವಿರಾರು ಜನರ ಜೊತೆ ಸಂಪರ್ಕದಲ್ಲಿದ್ದರೂ, ನೋವನ್ನು ಎದೆಬಿಚ್ಚಿ ಹೇಳಿಕೊಳ್ಳುವ ಒಬ್ಬ ಆತ್ಮೀಯ ಸ್ನೇಹಿತನ ಕೊರತೆ ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಇದೆ. ಸಿಕ್ಕ ಎಲ್ಲರಲ್ಲೂ ಬೆಂಕಿಪೊಟ್ಟಣ ಕೇಳುವುದು ಎಂದರೆ, ಪರಿಚಯವಿರುವ ಅಥವಾ ಅಪರಿಚಿತರಾದ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರಲ್ಲೂ ನಮ್ಮ ಅಸ್ತಿತ್ವವನ್ನು, ನಮ್ಮ ಭಾವನೆಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸುವ ಪ್ರಯತ್ನ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದೇವೆ ಎಂದರ್ಥ. ನಗರ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ನಡೆಸಲಾದ ಕೆಲವು ಸಾಮಾಜಿಕ ಅಧ್ಯಯನಗಳು ತೋರಿಸುವಂತೆ, ಒಬ್ಬಂಟಿತನವೇ ಇಂದಿನ ಅನೇಕ ಕಾಯಿಲೆಗಳಿಗೆ ಮೂಲ ಕಾರಣ. ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು ತಮ್ಮ ನೋವನ್ನು ಮರೆಮಾಚಲು ದುಶ್ಚಟಗಳ ಮೊರೆ ಹೋಗುತ್ತಾರೆ ಅಥವಾ ಖಿನ್ನತೆಗೆ ಒಳಗಾಗುತ್ತಾರೆ. ಈ ಸಾಲುಗಳು ಹೇಳುವಂತೆ, ನಮ್ಮಲ್ಲಿರುವ ಆ ನೋವನ್ನು ಹೊರಹಾಕಲು ಬೇಕಾಗಿರುವುದು ಕೇವಲ ಒಂದು ಬೆಂಕಿಪೊಟ್ಟಣದ ಕಿಡಿ; ಅಂದರೆ ಅಲ್ಪಸ್ವಲ್ಪ ಆಸರೆ ಅಥವಾ ಒಡನಾಟ.

ಎದೆಯಿಂದ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಎಳೆದು ಹೊರಹಾಕುವುದೇ ಒಂದು ಚಿಕಿತ್ಸೆ (Therapy). ಮನೋರೋಗ ತಜ್ಞರು ಇದನ್ನು 'ಕ್ಯಾಥರ್ಸಿಸ್' ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಮನಸ್ಸಿನ ಭಾರವನ್ನು ಹಗುರಗೊಳಿಸಲು ಯಾವುದೇ ಕೃತಕ ಸಾಧನಗಳನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಬೇಕಿಲ್ಲ. ಒಂದು ಪ್ರಾಮಾಣಿಕ ಮಾತು, ಒಬ್ಬರಿಗೆ ನೀಡುವ ಸಮಯ, ಅಥವಾ ನೋವನ್ನು ತರ್ಕಬದ್ಧವಾಗಿ ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳುವ ಕಲೆ ಇವೇ ಬೆಂಕಿಪೊಟ್ಟಣಗಳು. ಬೆಂಕಿಪೊಟ್ಟಣ ಕೇಳುವ ಮೂಲಕ ಇನ್ನೊಬ್ಬರ ಬದುಕಿನೊಂದಿಗೆ ಬೆರೆಯುತ್ತೇವೆ. ಇದು ಮನುಷ್ಯತ್ವದ ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ಲಕ್ಷಣ. ನಾವೆಲ್ಲರೂ ಈ ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಒಂದಲ್ಲ ಒಂದು ರೀತಿಯ ನೋವನ್ನು ಹೊತ್ತು ಸಾಗುತ್ತಿರುವವರೇ. ಹೀಗಿರುವಾಗ, ಇನ್ನೊಬ್ಬರ ಬೆಂಕಿಪೊಟ್ಟಣಕ್ಕಾಗಿ ಕಾಯುವ ಬದಲು, ನಾವೇ ಇನ್ನೊಬ್ಬರಿಗೆ ಆ ಬೆಳಕನ್ನು ಅಥವಾ ಆ ಸಂವಾದದ ವೇದಿಕೆಯನ್ನು ಏಕೆ ಒದಗಿಸಬಾರದು?

ಜೀವನದ ಹರಿವಿಗೆ ಮುಕ್ತತೆಯೇ ಮದ್ದು; ಬಸವಣ್ಣನವರ ವಚನದಲ್ಲಿ ಹೇಳಿದಂತೆ, 'ಮಾಡಿಹೆನೆಂಬ' ಅಹಂಕಾರವನ್ನು ಕಳಚುವಂತೆ, ನಮ್ಮ ನೋವನ್ನು ಕಳಚಿಕೊಳ್ಳಲು ಮುಕ್ತತೆಯೇ ಮಾರ್ಗ. ಒಳಗಿರುವ ಆತಂಕಗಳನ್ನು ಎಳೆದು ಹೊರಹಾಕಿದಾಗ ಮಾತ್ರ ಎದೆ ಸ್ವಚ್ಛವಾಗುತ್ತದೆ. ಸಮಾಜವು ಮುಖವಾಡಗಳನ್ನು ಧರಿಸಲು ಪ್ರೇರೇಪಿಸುತ್ತದೆ, ಆದರೆ ಕಲೆ, ಸಾಹಿತ್ಯ ಮತ್ತು ಸಂವಾದಗಳು ಆ ಮುಖವಾಡಗಳನ್ನು ಕಿತ್ತುಹಾಕುತ್ತವೆ. ನಾವು ಹುಡುಕುತ್ತಿರುವ ಆ 'ಬೆಂಕಿ' ಹೊರಗಿಲ್ಲ, ನಮ್ಮ ಆಂತರಿಕ ಸಂವೇದನೆಯಲ್ಲಿದೆ. ಇತರರೊಂದಿಗೆ ನಮಗಿರುವ ಸಂಬಂಧವೇ ಆ ಬೆಂಕಿಯನ್ನು ಉರಿಸುವ ಸಾಧನ. ಎದೆಯಾಳದ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಹೊರಹಾಕಲು ಹಿಂಜರಿಯದಿರಿ; ಯಾಕೆಂದರೆ ಆ ಮಾತುಗಳೇ ಪುನಃಶ್ಚೇತನಗೊಳಿಸುವ ಮದ್ದು.

ಮನಸ್ಸಿನ ನೋವು ಮತ್ತು ಆತಂಕಗಳನ್ನು ಹೊರಹಾಕದಿರುವುದು ಮಾನಸಿಕ ಆರೋಗ್ಯದ ಮೇಲೆ ಗಂಭೀರ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುತ್ತದೆ. ಡಿಜಿಟಲ್ ಸಂಪರ್ಕಕ್ಕಿಂತ, ವ್ಯಕ್ತಿಗತವಾದ ಆತ್ಮೀಯ ಸಂವಾದವೇ ಮನುಷ್ಯನಿಗೆ ಹೆಚ್ಚು ಅಗತ್ಯವಿದೆ. ತನ್ನೊಳಗಿನ ನೋವನ್ನು ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡು, ಅದನ್ನು ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳಲು ಒಬ್ಬ ಕೇಳುಗನನ್ನು ಹುಡುಕುವುದು ದೌರ್ಬಲ್ಯವಲ್ಲ, ಧೈರ್ಯ. ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರೂ ಇನ್ನೊಬ್ಬರ ಸಂಕಷ್ಟವನ್ನು ಕೇಳಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ 'ಬೆಂಕಿಪೊಟ್ಟಣ'ದ ಕೆಲಸ ಮಾಡುವುದರಿಂದ ಸಮಾಜವನ್ನು ಸುಧಾರಿಸಬಹುದು. ಮನಸ್ಸಿನ ಭಾರವನ್ನು ಇಳಿಸಲು ಸಂಭಾಷಣೆಯೇ ಅತ್ಯಂತ ಶಕ್ತಿಯುತವಾದ ಚಿಕಿತ್ಸಾ ಸಾಧನವಾಗಿದೆ.

ವರದಿ: 

- ಕಿರಣ್ ದಾನಿ, ಸಂಪಾದಕರು, ರಣಗಲ್ ನ್ಯೂಜ್. © ಸರ್ವ ಹಕ್ಕು ಕಾಯ್ದಿರಿಸಲಾಗಿದೆ.

All Rights Reserved: The complete rights of this column belong to 'RanagalNewz'. Republishing parts or the entirety of this article without prior permission is unlawful. Copyright © 2026